Als je een burn-out negeert, worden je klachten chronisch en steeds intenser. Je lichaam past zich aan de permanente staat van uitputting aan en gaat dit als het nieuwe normaal beschouwen. Angst en paniek kunnen escaleren tot een gegeneraliseerde angststoornis, en soms is uiteindelijk medicatie nodig die weer eigen bijwerkingen met zich meebrengt. Onderzoek toont aan dat een langdurig genegeerde burn-out kan leiden tot ernstige fysieke gezondheidsproblemen, waaronder hart- en vaatziekten, diabetes type II en aandoeningen aan het bewegingsapparaat.
Een burn-out gaat niet vanzelf over. Hoe langer je doorloopt met de klachten, hoe dieper de uitputting wordt en hoe langer het herstel uiteindelijk duurt. Waar een tijdig behandelde burn-out gemiddeld drie tot zes maanden herstel vraagt, kan een verwaarloosde burn-out vele maanden tot jaren duren. De gevolgen reiken ook verder dan jezelf: relaties raken beschadigd, eenzaamheid neemt toe en het gevoel van verlating door werkgever, collega's of partner versterkt de neerwaartse spiraal.
De symptomen van een verwaarloosde burn-out omvatten zowel lichamelijke als psychische klachten die al langer dan zes maanden aanhouden. Lichamelijk gaat het om extreme vermoeidheid, slaapstoornissen, hartkloppingen, duizeligheid, spierspanning en een verminderde weerstand. Psychisch ervaar je aanhoudende concentratieproblemen, geheugenverlies, besluiteloosheid, prikkelbaarheid en een gevoel van controleverlies. Kenmerkend voor de verwaarloosde variant is dat angst en paniek zich kunnen ontwikkelen tot een volwaardige angststoornis, en dat sociaal isolement en eenzaamheid toenemen. Mensen met een verwaarloosde burn-out voelen zich vaak niet gehoord door hun omgeving, wat het gevoel van verlating versterkt. Het herstel vraagt aanzienlijk meer tijd en een intensievere aanpak dan bij een tijdig herkende burn-out.
Een verwaarloosde burn-out betekent dat je doorloopt met klachten terwijl je het stadium van een gewone burn-out al lang voorbij bent. Het verschil met een reguliere burn-out is dat mensen wel weten dat ze een probleem hebben, maar niet de tijd nemen om echt te herstellen. Ze negeren hun klachten en stellen andere zaken voorop: het werk, het gezin, financiele verplichtingen. Soms krijgen ze zelfs professionele hulp, maar pakken ze het niet grondig genoeg aan. Het lichaam is echter al langdurig verstoord en uit balans en behoeft speciale aandacht. Bij een verwaarloosde burn-out is er veel meer tijd nodig om aan draagkracht te werken dan bij een gewone burn-out, omdat de uitputting zich op een dieper niveau heeft genesteld.
Er zijn verschillende redenen waarom mensen hun burn-out verwaarlozen. Soms is het pure noodzaak: in de zorg of bij familieondernemingen speelt angst een rol om te stoppen, omdat er niemand is om het over te nemen. Soms wordt je burn-out door je omgeving genegeerd: je geeft alarmsignalen af naar leidinggevenden of collega's, maar je voelt je niet gehoord. In andere gevallen wordt de burn-out niet herkend, bijvoorbeeld bij mensen met autisme, vrouwen in de overgang of mensen met een chronische ziekte, waarbij burn-outsymptomen verward worden met andere aandoeningen. En dan zijn er de karaktereigenschappen: een sterk verantwoordelijkheidsgevoel, gedrevenheid en doorzettingsvermogen zijn kwaliteiten die in het werk helpen, maar tegelijk valkuilen creeren die ervoor zorgen dat je maar blijft doorgaan ondanks de signalen van je lichaam.
De symptomen van een verwaarloosde burn-out zijn vergelijkbaar met die van een reguliere burn-out, maar dan chronischer en intenser. Fysiek ervaar je extreme, aanhoudende vermoeidheid die niet meer verdwijnt na rust, slaapproblemen, hoofdpijn, duizeligheid, hartkloppingen en maag- en darmklachten. Mentaal heb je last van concentratie- en geheugenproblemen, besluiteloosheid, een overweldigend gevoel van hulpeloosheid en het gevoel geen controle meer te hebben over je leven. Emotioneel word je prikkelbaarder, heb je spontane huilbuien en trek je je steeds verder terug uit sociale contacten. Het kenmerkende verschil is dat deze klachten al langer dan zes maanden aanhouden en dat zelfs de kleinste dagelijkse taken onoverkomelijk aanvoelen. De stress is niet langer tijdelijk: je bent niet meer in staat om te herstellen, ook niet na rust of vakantie.
Het belangrijkste gevolg van het negeren van je burn-out is dat je klachten chronischer worden. Het lichaam adapteert aan de permanente uitputting als normaal, waardoor je steeds minder merkt hoe slecht het eigenlijk met je gaat. Angst en paniek kunnen escaleren tot een gegeneraliseerde angststoornis. De fysieke gevolgen zijn eveneens ernstig: onderzoek toont langdurige gezondheidsproblemen aan, waaronder hart- en vaatziekten, diabetes type II, chronische vermoeidheid en problemen aan het bewegingsapparaat. Daarnaast leidt een verwaarloosde burn-out vaker tot eenzaamheid en sociaal isolement, wat het herstel verder bemoeilijkt. Het gevoel van verlating door je werkgever, collega's of partner versterkt de neerwaartse spiraal.
We hebben jarenlange ervaring door psychologen en de kwaliteit van een ‘live-cursus’ gebundeld in online modules. Toegankelijk, laagdrempelig en praktisch: doe het wanneer het jou uitkomt. Start vandaag nog met een leven meer in balans!
Ja, ik wil burn-out de baas blijven!